Van destructieve naar helende patronen – het behandelen van gezinstrauma

Ik zie regelmatig gezinnen waarbij een gezinslid getraumatiseerd is geraakt. Ik ga steeds meer zien dat het trauma niet tot dat ene gezinslid beperkt blijft, maar dat vaak het hele gezin getraumatiseerd is geraakt door de gebeurtenis(sen). Een traumabehandeling zou dan ook nooit beperkt moeten blijven tot een individuele behandeling, hoe effectief bv EMDR ook kan zijn.

Scott Sells heeft een mooie methode ontwikkeld om gezinstrauma te behandelen (FST, Family Systems Trauma). Ik lees en werk momenteel met zijn boek `Treating The Traumatized Child‘. Het boek is helder en zeer gestructureerd opgezet, en dat doet een beetje Amerikaans aan; enerzijds fijn om zo’n concreet inzicht te krijgen in hoe hij werkt, anderzijds voelt het dan ook weer een beetje als een keurslijf. Zelf hou ik meer van het integreren van nieuwe methodieken in mijn bestaande werkwijze, en ik ontdek zeker mooie dingen bij Sells die ik dankbaar kan gebruiken.

Vooral de methode voor het in kaart brengen van de destructieve, door trauma gevoede, patronen met de ongezonde onderstromen vind ik helpend om met cliënten wat inzicht te krijgen in hoe deze processen werken. Het ontschuldigt en externaliseert de problemen. Vervolgens kun je dan samen op zoek gaan naar helende patronen die helpen om de invloed van het trauma te verkleinen en de onderlinge relaties te herstellen. De methode van Sells is een combinatie van structurele, strategische en narratieve elementen, en vormt daardoor een mooie aanvulling op mijn bestaande werkwijze. Hier en daar doet het me ook wel eens denken aan de EFT benadering van Sue Johnson (voor koppels), maar dan op gezinnen en op trauma toegepast.

Ik merk vaak dat tussen gezinsleden ongezonde en destructieve patronen ontstaan die gevoed worden door het trauma. Bijvoorbeeld bij een moeder en zoon, die beiden nog worstelen met de gevolgen van een gewelddadige relatie tussen ouders. Op momenten dat de zoon zich wat dwingend opstelt naar moeder roept dat allerlei traumatische herinneringen op (onderstroom), waardoor moeder niet meer rustig kan blijven en voor het kind helpend reageren. De heftige reactie van moeder roept op zijn beurt weer angst en afwijzing op bij de zoon, en dit ontaardt in een destructief patroon waarbij aan het eind van het liedje beiden weer in hun trauma versterkt worden. Belangrijk is te beseffen dat dit niet opzettelijk gebeurd, het is het trauma dat dit patroon voedt en ze hebben er geen verweer tegen. Samen gaan we dan in dit patroon op zoek naar wat de onderstroom van behoeften is, en installeren we helende patronen/rituelen/acties. De invloed van het trauma in het hier en nu wordt nu teruggedrongen en er kan herstel plaatsvinden, zowel in de individuen als in de relatie. In plaats van dat het trauma en de schaamte voortdurend bevestigd worden en hun invloed steeds verder kunnen uitbreiden zorgen de helende acties ervoor dat er weer ruimte komt voor samen, voor heling, en voor trots, hoe ze samen het trauma te boven komen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s